वेब नकाशांसाठी GeoJSON: एक मार्गदर्शक

GeoJSON हे वेबमधील भू-डेटा देवाणघेवाणीचे मुख्य स्वरूप आहे. सर्व लोकप्रिय नकाशा ग्रंथालये — Leaflet, Mapbox GL JS, OpenLayers, deck.gl — GeoJSON ला मूलतः समर्थन देतात. osm2cdr.com सह आपण कोणतेही OpenStreetMap क्षेत्र काही सेकंदांत GeoJSON मध्ये निर्यात करू शकता.

GeoJSON ची रचना

GeoJSON फाइल हा FeatureCollection प्रकारच्या वस्तू असलेला सामान्य JSON आहे. प्रत्येक Feature मध्ये भूमिती (बिंदू, रेषा, बहुभुज) आणि गुणधर्म (properties) असतात — OpenStreetMap टॅग: नाव, वस्तूचा प्रकार, पत्ता आणि इतर गुणधर्म.

Leaflet शी कसे जोडावे

वेब-नकाशावर GeoJSON दाखवण्याचा सर्वात सोपा मार्ग:

fetch('/data/moscow-buildings.geojson')
  .then(r => r.json())
  .then(data => L.geoJSON(data, {
    style: { color: '#3388ff', weight: 1, fillOpacity: 0.3 }
  }).addTo(map));

गुणधर्मांनुसार शैलीकरण

osm2cdr.com मधील GeoJSON OSM-टॅग जतन करते: highway, building, amenity, natural आणि इतर. यामुळे वस्तूंना प्रकारानुसार शैली देता येते:

L.geoJSON(data, {
  style: function(feature) {
    if (feature.properties.building) return { color: '#e74c3c' };
    if (feature.properties.natural === 'water') return { color: '#3498db' };
    return { color: '#95a5a6' };
  }
});

मोठ्या डेटासाठी अनुकूलन

GeoJSON लहान आणि मध्यम क्षेत्रांसाठी (50 किमी² पर्यंत) उत्तम कार्य करते. मोठ्या प्रदेशांसाठी:

• GeoJSON-Seq — प्रवाही स्वरूप, फाइल ओळीनुसार लोड होते.
• PMTiles — लाखो वस्तूंचे तत्काळ प्रदर्शन करणारे क्लाउड-नेटिव्ह टाइल स्वरूप.
• व्हेक्टर टाइल्स — नकाशा नेव्हिगेशनप्रमाणे लोड होतात.

GeoJSON सह काम करण्याची साधने

• geojson.io — पाहणी आणि संपादनासाठी ऑनलाइन संपादक.
• Mapshaper — भूमिती सोपी करणे आणि रूपांतर.
• Turf.js — थेट ब्राउझरमध्ये अवकाशीय विश्लेषण.
• QGIS — जटिल प्रक्रियेसाठी संपूर्ण GIS.